Սրատուտ. «տնային մակաբույծի» վարակի աղբյուրը, փոխանցման ու պայքարի մեխանիզմները

19:33 • 20.03.18



Այս հիվանդության հարուցիչը Enterobius vermicularis -ը, դասվում է կլոր որդերի շարքին, երկսեռ մակաբույծ է, էգերն ունեն 9-12 մմ երկարություն, իսկ արուները՝ 3-4մմ։ 
Չնայած այս հիվանդությունը դասվում է գեոհելմինթների կարգին, սակայն ոչ մի առնչություն չունի հողի հետ, քանի որ սրատուտի ձվերն ապրում են մարդու մարմնի վրա (հետանցքի շուրջը)։ Այլ կերպ ասած տնային մակաբույծ է։ Այս հելմինթոզը տարածված է ամենուրեք։ Աշխարհում տարեկան վարակվում է ավելի քան 250 մլն. մարդ։

Վարակի աղբյուրը

Համարվում է միայն վարակված մարդը։ Մարդը վարակվում է այն ժամանակ, երբ կուլ է տալիս հասուն ձուն, որի մեջ արդեն կան հելմինթի թրթուրներ։ Ատամոքսահյութի ազդեցության ներքո ձվի թաղանթը տարրալուծվում է և թրթուրը, անցնելով 12-մատնյա աղիքով, հիմնավորվում է բարակ աղիքների ստորին և հաստ աղիքի վերին հատվածներում։ 14-15 օր հետո թրթուրները վերածվում են հասուն ձևերի՝ արական և իգական, հիմնականում ախտահարում են կույր աղիքը։ 
Բեղմնավորվելուց հետո էգերը աղիքների կծկման հետևանքով իջնում են ցած մինչև ուղիղ աղիքը, որից հետո ակտիվ շարժումների շնորհիվ դուրս է գալիս հաստ աղիքից՝ դեպի հետանցք ու ձվադրում է կատարում այդ շրջանում։ 4-6 ժամվա ընթացքում ձվերը հասունանում են դառնում ինվազիոն ձվեր։ Ձվադրումից հետո էգերը ոչնչանում են։ 

Այս ամբողջ ցիկլը տևում է 3-4 շաբաթ։ Յուրաքանչյուր մակաբույծ միանգամից դնում է 5 000 -ից մինչև 17 000 ձու։

Հիվանդության հիմնական նշանը հետանցքի շրջանի քորն է, որից կարող են առաջանալ ճաքեր։ Այդ ճաքերի մեջ կարող է թափանցել երկրորդային ինֆեկցիա ու առաջացնել բարդություններ էկզեմա, պրոկտիտ, պարապրոկտիտ և այլն։ Սրատուտները մարդու օրգանիզմում առաջացնում են մեխանիկական, ալերգիկ, թունավոր ազդեցություններ, զանազան ախտաբանական երևույթներ։ էնտերոբիոզին մշտապես ուղեկցում են դիզբակտերիոզի երևույթները։ Երեխաների մոտ (աղջիկների) այս մակաբույծը կարող է տեղափոխվել դեպի հեշտոց՝ առաջացնելով վուլվիտ, վուլվովագինիտ։ 

Պայքարը և մեխանիզմները

Հիվանդ մարդկանց անհրաժեշտ է հայտնաբերել, մեկուսացնել, բուժել և կանխարգելել կրկնավարակումների հնարավորությունը։ Հիվանդության կլինիկական նշաններն այնքան ակնառու են, որ հարկ չի լինում լաբորատոր քննությամբ հաստատել։ Բուժման համար օգտագործվում է հակաճիճվային դեղամիջոցներ, օրինակ՝ մեբենդազոլ, ալբենդազոլ։ Ռեինվազիայից(ինվազիո՝ հարձակում, ներխուժում) խուսափելու համար անհրաժեշտ է բուժումը կրկնել 2-4 շաբաթ հետո:

Նախադպրոցական տարիքի և մինչև 1-4 դասարանների երեխաներին տարեկան մեկ անգամ ենթարկում են զանգվածային քննության, որից հետո դրական պատասխան ունեցողներին դեհելմինիզացիայի են ենթարկում։ Խիստ ուշադրություն է դարձվում անհատական հիգիենայի կանոնների պահպանմանը։ Անկողնային պարագաները անհրաժեշտ է եռացնել և տաք արդուկով չորացնել։ Երեխաներին հագցնում են այնպիսի վարտիք, որ հնարավոր չլինի ներսից քորել հետանցքը։ Զուգարանից օգտվելուց հետո խորհուրդ է տրվում հետանցքը լվալ օճառով և ջրով։ Որոշակի (սկոլեքս) անցնում է աղիքներ ու կպչում է նրանց պատին։ Աղիքի պատի լորձաթաղանթին կպչելուց հետո սկսում է զարգանալ։ Առաջացնում են սեգմենտներ, հետո՝ հասուն սեգմնենտներ, որոնք բեղմնավորվելուց հետո լցվում են ձվերով և կղանքի հետ միասին արտազատվում են արտաքին աշխարհ։ 

Մի ժամանակ այն կարծիքը գոյություն ուներ, որ մարդու օրգանիզմում լինում է միայն մեկ մակաբույծ (այստեղից էլ՝ солетер անունը соло բառից առաջացած, որը նշանակում է միայնակ), սակայն հետագա ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ այս կարծիքն անընդունելի է։ Վարակվածների մոտ հիվանդությունը տարբեր ընթացք է ունենում՝ սկսած կլինիկական նշանների բացակայությունից, վերջացրած վառ արտահայտված հիվանդության նշանները (ցավեր որովայնում, փսխում, աղիքային խանգարումներ, ախորժակի բացակայություն կամ ընդհակառակը և այլն)։ Վարակված մարդիկ օրական կարող են արտազատել 6-8 սեգմենտ, որոնցից յուրաքանչյուրի մեջ լինում է 140-175 հազար ձվիկ։

Փոխանցման մեխանիզմները

Վարակված մարդը կղանքի հետ միասին արտաքին աշխարհ է արտազատում սեգմենտները և ախտահարում խոտը, ջուրը, սննդային թափոնները։ Դրանք դառնում են խոշոր եղջերավոր կենդանիների կերակուր և վարակում են այս հիվանդությամբ։ Ձուն (օնկոսֆերան) անցնում է կենդանու ստամոքս, թթվի ազդեցությամբ թաղանթը տարրալուծվում է, և թրթուրը աղեստամոքսային տրակտից օգուտ է տալիս, երբ քնելուց առաջ վարակվածներին հոգնա են կատարում։ 
Եթե բծախնդրորեն կատարվեն վերը նշված սանիտարահիգիենիկ միջոցառումները, սրատուտից կարելի է ազատվել առանց դեղամիջոցներ ընդունելու։

 

Աղբյուր՝ doctors.am





Загрузка...

ԼՐԱՀՈՍՕրվա բոլոր նորությունները

22:11 • 09/12

5 միրգ, որոնք կօգնեն կարգավորել օրգանիզմում «վատ» խոլեստերինի մակարդակը

19:21 • 09/12

Բնական միջոցներ, որոնք կօգնեն ձեռք բերել առողջ ու ձյունաճերմակ ատամնաշար

16:37 • 09/12

3 բնական արդյունավետ միջոց՝ դաշտանադադարի ախտանշանները մեղմելու համար

13:54 • 09/12

Որ ախտանշաններն են վկայում երիկամների հիվանդությունների մասին

22:17 • 07/12

9 վտանգավոր խնդիր, որոնցով կարող է պայմանավորված լինել հազը

19:21 • 07/12

Կիվիով դիետաներ. ավելորդ քաշից ազատվելու և օրգանիզմը մաքրելու լավագույն միջոցը

16:26 • 07/12

Արտասովոր ախտանշաններ, որոնք վկայում են լյարդի աշխատանքի խանգարման մասին

13:54 • 07/12

Որ գործոններ են նպաստում իմունային համակարգի թուլացմանը

22:17 • 06/12

5 փորձված հնարք՝ խումարից խուսափելու համար

20:13 • 06/12

Բնական արդյունավետ ըմպելիք՝ լյարդը մաքրելու և օրգանի աշխատանքը խթանելու համար

18:19 • 06/12

4 մթերք, որոնք կարող են կախվածություն առաջացնել

16:23 • 06/12

Հիանալի բնական շիճուկ, որը կազատի կնճիռներից ու պիգմենտային հետքերից

14:21 • 06/12

6 օգտակար բանջարեղեն, որոնք թույլ չեն տալիս ազատվել ավելորդ քաշից

12:27 • 06/12

Գիտնականները նշել են՝ որ ըմպելիքն է «ոչնչացնում» լյարդը

22:09 • 05/12

Ճարպերն այրող բնական ըմպելիք՝ հարթ որովայն ու սլացիկ կազմվածք ձեռք բերելու համար

19:16 • 05/12

Որդանման ելունի բորբոքման մասին վկայող 5 վտանգավոր ախտանշան, որոնք չի կարելի անուշադրության մատնել

16:23 • 05/12

Որոնք են ալերգիաների առաջացման պատճառները, ախտանշաններն ու բուժման եղանակները

13:31 • 05/12

3 կարևոր նյութ՝ օրգանիզմի ծերացման գործընթացը դանդաղեցնելու համար

22:17 • 04/12

5 տհաճ ախտանշան, որոնք կարող են պայմանավորված լինել շաքարային դիաբետով

20:12 • 04/12

Որ սովորությունները կարող են դառնալ առավոտյան գլխացավերի առաջացման պատճառ

18:11 • 04/12

8 մթերք, որոնք կօգնեն հեշտությամբ ազատվել ավելորդ քաշից

16:17 • 04/12

Սննդամթերքի 4 տեսակ, որոնք կարող են դառնալ քաղցկեղի առաջացման պատճառ

14:23 • 04/12

Պարզ խորհուրդներ՝ թոքերի հիվանդություններից խուսափելու համար

12:16 • 04/12

5 փոփոխություն, որոնք կօգնեն ավելի երկար ապրել

22:17 • 03/12

Նեխուրի ամենաօգտակար հատկությունները. 9 պատճառ ամենօրյա սննդակարգում նեխուր ներառելու համար

19:23 • 03/12

Լավագույն բնական միջոցները ալոպեցիայի (մազաթափություն) բուժման համար

16:19 • 03/12

11 արտասովոր ախտանշան, որոնք կարող են պայմանավորված լինել օրգանիզմի ջրազրկմամբ

13:21 • 03/12

ԲՆական արդյունավետ դիմակներ՝ մաշկը սնուցելու և թեփոտվածությունից ազատվելու համար

22:19 • 01/12

7 արդյունավետ վարժություն՝ ավելորդ կիլոգրամներից ազատվելու և կազմվածքը կարգի բերելու համար

19:23 • 01/12

Լավագույն բնական միջոցները՝ հազից ազատվելու համար

16:17 • 01/12

Խորամանկություններ, որոնք օգնում են ճապոնուհիներին պահպանել երիտասարդությունն ու գեղեցկությունը

13:21 • 01/12

6 տարածված մանկական հիվանդություն, որոնց մասին ծնողները հաճախ լռում են

22:31 • 30/11

4 պարզ ու արդյունավետ միջոց՝ օրգանիզմը մաքրելու և ավելորդ քաշից ազատվելու համար

20:27 • 30/11

Վիտամիններով հարուստ երկու թեյ՝ իմունային համակարգի ամրապնդման համար

18:35 • 30/11

5 մթերք, որոնք մաքրում են զարկերակները ճարպերից և այլ վնասակար նյութերից

16:37 • 30/11

Որ դեպքերում է կոճապղպեղը հակացուցված

14:24 • 30/11

5 մթերք, որոնք արագացնում են ծերացման գործընթացը

12:33 • 30/11

Գիտնականները ստեղծել են սարք, որը կօգնի հաղթահարել անքնությունը

22:06 • 29/11

5 հետաքրքիր փաստ ծխախոտի չարաշահման և գլխուղեղի առողջության մասին

19:14 • 29/11

Ինչ նշանակություն ունի օրգանիզմում տեստոստերոնի մակարդակը տղամարդկանց առողջության համար

16:24 • 29/11

Երեք անչափ կարևոր նախապայման՝ երեխայի ամուր իմունիտետի ձևավորման համար

13:33 • 29/11

Արդյունավետ բնական դիմակ համակցված (комбинированная) մաշկի խնամքի համար

22:21 • 28/11

Արդյունավետ բնական սկրաբ, որը կօգնի ազատվել մաշկի ձգվածքներից

20:19 • 28/11

Պարզ բնական միջոց՝ իմունային համակարգի աշխատանքը խթանելու համար

18:09 • 28/11

6 արտասովոր ախտանշան, որոնք վկայում են թրոմբների առկայության մասին

16:17 • 28/11

Թոքերի հիվանդությունները կապված են թուլամտության զարգացման հետ. հետազոտություն

14:13 • 28/11

9 կարևոր փաստ վահանաձև գեղձի մասին, որոնք ոչ մի դեպքում չի կարելի անտեսել

12:09 • 28/11

Պարզ ու հասանելի բնական միջոց անքնությունից ազատվելու համար

21:57 • 27/11

Մեկշաբաթյա հիանալի սննդակարգ՝ մինչև 10 կգ ավելորդ քաշից ազատվելու համար

19:14 • 27/11

Սրոհունդով 4 բաղադրատոմս, որոնք կօգնեն բուժել դերմատիտն ու մեղմել հիվանդության ախտանշանները

16:18 • 27/11

6 վտանգավոր ախտանշան, որոնց առկայության դեպքում հարկավոր է անհապաղ դիմել գինեկոլոգին

13:25 • 27/11

Ինչ կարող է պատմել մարդու աչքերի գույնը նրա օրգանիզմի առանձնահատկությունների մասին

22:32 • 26/11

Բնական ըմպելիք՝ զարկերակները տոքսիններից, քիմիական նյութերից ու ճարպերից մեքրելու համար

20:12 • 26/11

Բնական դիմակ՝ ձմռան ցուրտ եղանակին մաշկը պաշտպանելու և խնամելու համար

18:19 • 26/11

Առողջական 7 խնդիր, որոնք կարող են պայմանավորված լինել քնի դեֆիցիտով

16:23 • 26/11

Արդյունավետ բնական միջոցներ՝ բորբոքված ու այտուցված լնդերը բուժելու համար

14:37 • 26/11

Որ մթերքն է օգնում խթանել նյութափոխանակության համակարգի աշխատանքը

12:21 • 26/11

Ըմպելիքների 4 տեսակ, որոնք խիստ վնասակար են ստամոքսի համար

22:07 • 25/11

Նռան ամենաօգտակար հատկությունները. 10 պատճառ հաճախ նուռ ուտելու համար

19:13 • 25/11

Լավագույն բնական միջոցները՝ գորտնուկներից տան պայմաններում ազատվելու համար

16:09 • 25/11

Բնական արդյունավետ քսուք՝ մաշկի սպիներից ու ձգվածքներից ազատվելու համար

13:16 • 25/11

Ինչպես ինքնուրույն ստուգել վահանաձև գեղձը

22:17 • 23/11

6 անչափ հետաքրքիր փաստ գինու մասին, որոնք ոչ բոլորին են հայտնի

19:14 • 23/11

Որքան պետք է ուտի երեխան. փոքրիկների սնվելու նորմերը մինչև 5 տարեկան

16:09 • 23/11

Արդյունավետ բաղադրատոմս՝ անոթների նեղացման դեմ պայքարելու և գլխացավերը մեղմելու համար

13:17 • 23/11

5-օրյա արդյունավետ մրգային դիետա՝ օրգանիզմը մաքրելու և ավելորդ կիլոգրամներից ազատվելու համար

22:19 • 22/11

Լավագույն բնական միջոցները՝ աչքերի այտուցներից ու մուգ շրջանակներից ազատվելու համար

20:17 • 22/11

5 արդյունավետ բնական միջոց՝ ստամոքսի այրոցից ազատվելու համար

18:14 • 22/11

Սրտանոթային հիվանդությունների մասին նախազգուշացնող ախտանշաններ, որոնք ոչ մի դեպքում չի կարելի անտեսել

16:07 • 22/11

Առողջական ինչ խնդիրների մասին կարող են պատմել կնճիռները

14:09 • 22/11

7 տարածված մթերք, որոնք կարող են դառնալ փորլուծության պատճառ

12:06 • 22/11

Ինչ հաճախականությամբ է հարկավոր փոխել ատամի խոզանակը

22:19 • 21/11

7 կարևոր փաստ եղունգների սնկային հիվանդության մասին, որոնք ոչ մի դեպքում չի կարելի անտեսել

19:15 • 21/11

12 օգտակար խորհուրդ՝ սրտխառնոցից ազատվելու և ինքնազգացողությունը բարելավելու համար

16:09 • 21/11

Բնական արդյունավետ դիմակ՝ վարսերն ու գլխամաշկը սնուցելու և թեփից ազատվելու համար

13:06 • 21/11

Առողջական ինչ խնդիրների մասին կարող է հուշել ցանով չուղեկցվող քորը

22:32 • 20/11

Սոխի կեղևով բաղադրատոմսեր, որոնք կօգնեն բուժել ու կանխարգելել նշիկաբորբը (անգինա)

20:25 • 20/11

Հացահատիկներով դիետա. հիանալի միջոց մեկ շաբաթում 5 կգ ավելորդ քաշից ազատվելու համար

18:22 • 20/11

Որոնք են սրտամկանի ինֆարկտի մասին հուշող նախանշանները

16:19 • 20/11

6 մթերք, որոնք կարող են դառնալ շաքարային դիաբետի զարգացման պատճառ

14:16 • 20/11

Ջրի չարաշահումը նույնքան վտանգավոր է, որքան օրգանիզմի ջրազրկումը. գիտնականներ

12:11 • 20/11

5 խորհուրդ՝ գլխուղեղի կաթվածից խուսափելու համար

22:16 • 19/11

Ինչ է խուճապային գրոհը և որոնք են դրա հիմնական ախտանշանները

19:13 • 19/11

Պարզ ու արդյունավետ ամենօրյա պրոցեդուրաներ, որոնք կօգնեն ավելի երիտասարդ ու թարմ տեսք ունենալ

16:11 • 19/11

Ատամի ցավն առանց դեղամիջոցների մեղմելու մի քանի պարզ ու արդյունավետ միջոց

13:09 • 19/11

Ինչ է վագինիտը (հեշտոցաբորբ) և որոնք են դրա հիմնական ախտանշաններն ու առաջացման պատճառները

22:23 • 17/11

Սննդամթերքի տեսակներ, որոնք ոչ միայն կարելի է, այլև պետք է ուտել քնելուց առաջ

19:49 • 17/11

4 պարզ բնական միջոց՝ օրգանիզմը տոքսիններից մաքրելու համար

17:18 • 17/11

Խորհուրդներ գինեկոլոգներից, որոնք կօգնեն կանանց պահպանել առողջությունը ցուրտ օրերին

14:42 • 17/11

5 տարածված «միֆ» գրիպի ու սուր շնչառական վիրուսային վարակների մասին

22:44 • 16/11

Սննդամթերքի լավագույն տեսակները՝ վիրուսների դեմ պայքարելու համար

20:42 • 16/11

Լավագույն վարժությունները հարթ որովայն ու սլացիկ կազմվածք ունենալու համար

18:38 • 16/11

Արտասովոր ախտանշաններ, որոնք վկայում են սրտանոթային համակարգի հիվանդությունների մասին

16:34 • 16/11

5 պատճառ, որոնցով կարող են պայմանավորված լինել մեջքի ցավերը

14:27 • 16/11

10 հասանելի միջոց՝ քթի փակվածությունից ազատվելու համար

12:23 • 16/11

Ինչպես հայտնաբերել բերանի խոռոչի քաղցկեղը վաղ փուլերում. ամենատարածված ախտանշանները

22:17 • 15/11

4 պարզ միջոց՝ տեսողությունն առանց վիրահատական միջամտության բարելավելու համար

19:13 • 15/11

10-օրյա էքսպրես-դիետաներ՝ մինչև 10 կգ ավելորդ քաշից ազատվելու համար

16:11 • 15/11

7 նախանշան, որոնք վկայում են՝ գլխացավը լուրջ հիվանդության հետևանք է

13:07 • 15/11

Գոյություն ունի ճարպակալման 4 տեսակ, որոնցից էլ կախված է բուժման արդյունավետությունը. գիտնականներ