Ի՞նչ է քաղցկեղը, ինչպե՞ս է այն առաջանում ու տարածվում և ինչով է տարբերվում բարորակ ուռուցքից

18:23 • 25.09.18



Հարգելի՛ ընթերցող, շարունակ խոսում և լսում ենք քաղցկեղ հիվանդության մասին, լինի դա կրծքագեղձի, թոքի, մաշկի կամ այլ օրգանի: Բայց թերևս քչերը գիտեն, թե իրականում ինչ է իրենից ներկայացնում այն: Եկեք փորձենք հասկանալ, թե ինչ է քաղցկեղն ընդհանրապես, ինչպես է առաջանում, տարածվում /մետաստազավորում/ և այլն:


Ի՞նչ է քաղցկեղը


Քաղցկեղը մոտավորապես 100 տարբեր հիվանդությունների ընդհանուր անվանումն է: Չնայած գոյություն ունեն քաղցկեղի բազմաթիվ տարատեսակներ, բոլոր քաղցկեղներն առաջանում են, երբ ոչ նորմալ բջիջները սկսում են անկանոն բազմանալ: Չբուժվելու դեպքում քաղցկեղը կարող է առաջացնել ծանր բարդություններ և մահվան պատճառ լինել:


Օրգանիզմի նորմալ բջիջները


Մարդու օրգանիզմը կազմված է տրիլիոնավոր բջիջներից, որոնք աճում են, կիսվում՝ առաջացնելով նոր բջիջներ և մահանում: Վաղ տարիքում նորմալ բջիջներն ավելի արագ են կիսվում, ինչը թույլ է տալիս մարդուն աճել: Երբ մարդը դառնում է հասուն, բջիջների մեծամասնությունը կիսվում է միայն մահացող բջիջներին փոխարինելու կամ վնասվածքները վերականգնելու համար:


Ինչպե՞ս է առաջանում քաղցկեղը


Քաղցկեղն առաջանում է, երբ օրգանիզմի որևէ հատվածում բջիջները սկսում են անկանոն բազմանալ: Քաղցկեղային բջիջների աճը տարբերվում է նորմալ բջիջների աճից: Քաղցկեղի բջիջները մահանալու փոխարեն շարունակում են աճել և առաջացնել նոր՝ ոչ նորմալ բջիջներ: Քաղցկեղային բջիջները, ի տարբերություն նորմալ բջիջների, կարող են նաև ներխուժել այլ հյուսվածքներ և աճել նրանց մեջ: Այս երկու հիմնական հատկանիշներն են բնորոշ քաղցկեղի բջիջներին՝ անկանոն աճը և ներխուժումը դեպի օրգանիզմի այլ հյուսվածքներ:


Բջիջները դառնում են քաղցկեղային ԴՆԹ-ի /դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթու/ վնասման հետևանքով: ԴՆԹ-ն կա յուրաքանչյուր բջջում, և այն կարգավորում է նրա բոլոր գործողությունները: Եթե նորմալ բջջում ԴՆԹ-ն վնասվում է, բջիջը կամ վերանորոգում է այն, կամ ինքն է մահանում: Քաղցկեղային բջիջներում վնասված ԴՆԹ-ն չի վերանորոգվում, և, ի տարբերություն նորմալ բջիջների, քաղցկեղային բջիջներն այս դեպքում չեն մահանում, այլ, ընդհակառակը, այդ վնասված բջիջները սկսում են արտադրել օրգանիզմի համար անպետք նոր բջիջներ: Այս բոլոր նոր առաջացած բջիջներն ունենում են նույն վնասված  ԴՆԹ-ն, ինչ վնասված ԴՆԹ-ով «մայր» բջիջը, որից առաջացել են:


Մարդը կարող է ժառանգել աննորմալ ԴՆԹ /ստանալ ծնողներից/, բայց առավել հաճախ ԴՆԹ-ի վնասումն առաջանում է նորմալ բջիջների բազմացման ժամանակ առաջացած սխալների կամ շրջապատի որևէ ազդեցության հետևանքով: Երբեմն ԴՆԹ-ի վնասման պատճառը կարող է լինել շատ ակնհայտ, օրինակ՝ ծխելը կամ արևի չափից ավելի ճառագայթումը: Սակայն, հիմնականում, շատ դժվար է լինում պարզել անհատի մոտ քաղցկեղի առաջացման հիմնական պատճառը:


Հիմնականում քաղցկեղային բջիջները ձևավորում են ուռուցք, և ժամանակի ընթացքում ուռուցքը կարող է փոխարինել նորմալ հյուսվածքին, ներխուժել դրա մեջ կամ «մի կողմ հրել նորմալ հյուվածքին»: Քաղցկեղի որոշ տեսակներ, որոնցից է, օրինակ, լեյկեմիան, հազվադեպ են ձևավորում ուռուցքներ: Փոխարենն, այս քաղցկեղային բջիջները ներառում են արյունն ու արյուն առաջացնող օրգանները և պտտվում են այլ հյուսվածքների մեջ, որտեղ աճում են:


Ինչպե՞ս է տարածվում քաղցկեղը


Քաղցկեղային բջիջները հաճախ ճամփորդում են օրգանիզմի այլ մասեր, որտեղ նրանք աճում են և ձևավորում են նոր ուռուցքներ: Սա լինում է, երբ քաղցկեղային բջիջներն ընկնում են արյան հունի կամ ավշային անոթների մեջ: Քաղցկեղի բջիջների տարածման գործընթացը կոչվում է մետաստազավորում:


Անկախ նրանից, թե քաղցկեղային բջիջները որտեղ են տարածվում, քաղցկեղի անվանումը միշտ պայմանավորված է օրգանիզմի այն տեղով, որտեղ այն ի սկզբանե առաջացել է: Օրինակ՝ հաստ աղու քաղցկեղը, որը տարածվել է դեպի լյարդ, կոչվում է ոչ թե լյարդի քաղցկեղ, այլ հաստ աղու մետաստատիկ քաղցկեղ: Այս դեպքում լյարդից վերցված քաղցկեղային բջիջները կլինեն նույնը, ինչ հաստ աղուց վերցվածները: Դրանց բուժումը նույնպես նույն ճանապարհներով կլինի:


Տարբեր տեսակի քաղցկեղները կարող են ունենալ բոլորովին տարբեր պատկեր: Օրինակ՝ թոքի և մաշկի քաղցկեղները բոլորովին տարբեր հիվանդություններ են: Դրանք ունեն աճի տարբեր տեմպեր և տարբեր կերպ են արձագանքում բուժման տարբեր տեսակների: Սա է պատճառը, որ քաղցկեղով հիվանդներին անհրաժեշտ է ստանալ հենց իրենց քաղցկեղի տեսակի համար նախատեսված բուժում:


Ուռուցքներ, որոնք քաղցկեղ չեն


Ուռուցքը բջիջներից կազմված աննորմալ գոյացություն է, բայց ոչ բոլոր ուռուցքներն են քաղցկեղ: Այն ուռուցքները, որոնք քաղցկեղ չեն, կոչվում են բարորակ: Բարորակ ուռուցքները ևս կարող են խնդիրներ առաջացնել. նրանք կարող են աճել և հասնել մեծ չափերի ու ճնշել հարակից առողջ օրգաններին և հյուսվածքներին: Բայց դրանք չեն կարող ներխուժել այլ հյուսվածքներ և տարածվել դեպի օրգանիզմի այլ մասեր /մետաստազավորել/: Այս ուռուցքները հազվադեպ են կյանքի համար վտանգավոր լինում:


Աղբյուր՝ oncology.am





ԼՐԱՀՈՍՕրվա բոլոր նորությունները

14:05 • 17/10

Երեխայի վրա հաճախ բղավելը կարող է դառնալ առողջական լուրջ խնդիրների առաջացման պատճառ

21:59 • 16/10

Որոնք են ընկճախտի (դեպրեսիա) մասին վկայող հիմնական ախտանշանները

19:07 • 16/10

Լավագույն բնական միջոցները՝ բերանի խոռոչի տհաճ հոտից ազատվելու և շնչառությունը թարմացնելու համար

16:08 • 16/10

Ցելյուլիտի առաջացման հիմնական պատճառներն ու լավագույն հակացելյուլիտային սննդակարգը

13:38 • 16/10

Ամենակարևոր անալիզները, որոնք կօգնեն ժամանակին հայտնաբերել ու կանխարգելել բազմաթիվ լուրջ հիվանդություններ

22:08 • 15/10

Բոտուլիզմի ախտանշանները, առաջացման պատճառներն ու առաջին օգնությունը թունավորման դեպքում

19:18 • 15/10

Որոնք են օրգանիզմում որոշ վիտամինների դեֆիցիտի մասին վկայող հիմնական ախտանշանները

16:48 • 15/10

Բնական դեղամիջոց, որը կօգնի մի քանի ժամում բուժել ցանկացած աղիքային վարակ

14:04 • 15/10

Արդյունավետ մեկօրյա դիետաներ, որոնք կօգնեն կարճ ժամանակահատվածում մաքրել օրգանիզմն ու ազատվել ավելորդ քաշից

21:56 • 13/10

Ակնամոմով 3 արդյունավետ բնական դեղամիջոց ֆարինգիտի բուժման համար

19:02 • 13/10

Ախտանշաններ, որոնք են հուշում օրգանիզմում մակաբույծների առկայության մասին և պարզ քայլեր դրանցից ազատվելու համար

16:22 • 13/10

Ինչ է վահանաձև գեղձի ադենոման և որոնք են դրա հիմնական տեսակներն

13:30 • 13/10

Նշի յուղով բաղադրատոմսեր թարթիչները խնամելու և դրանք ավելի խիտ, երկար ու գրավիչ դրաձնելու համար

22:01 • 12/10

Պարզ «հուշաթերթիկ» գրիպը մրսածությունից հեշտությամբ տարբերելու համար

19:04 • 12/10

Արդյունավետ բնական միջոցներ, որոնք կօգնեն սպիտակեցնել ատամնաշարն ու պահպանել բերանի խոռոչի առողջությունը

16:19 • 12/10

Որոնք են հոդացավերի բուժման հիմնական միջոցներն ու դրանց առանձնահատկությունները

13:35 • 12/10

15 ախտանշան, որոնք վկայում են քաղցկեղի վաղ փուլերի մասին

21:59 • 11/10

Արդյունավետ ժողովրդական բաղադրատոմսեր արյունը մաքրելու և ինքնազգացողությունը բարելավելու համար

19:11 • 11/10

Ախտանշաններ, որոնք վկայում են լյարդի ճարպակալման և վնասակար տոքսինների կուտակման մասին

16:07 • 11/10

Առողջական ինչ լուրջ խնդիրների մասին կարող են հուշել փոքրիկի եղունգները

13:21 • 11/10

Ինչ է հետակնեն և որոնք են դրա առաջացման հիմնական պատճառներն ու բուժման ամենաարդյունավետ միջոցները

22:04 • 10/10

Ճապոնուհիների գեղեցկության գաղտնիքը. երկու պարզ միջոց երիտասարդ ու անթերի մաշկ ունենալու համար

19:12 • 10/10

Լավագույն բնական դեղամիջոցը հազն ու մրսածությունը բուժելու համար

16:21 • 10/10

Սննդակարգում կալորիաների քանակության կտրուկ նվազեցում կարող է առողջական լուրջ խնդիրներ առաջացնել. գիտնականներ

13:38 • 10/10

Ինչ է ցիստիտը և ինչ է անհրաժեշտ անել հիվանդության առաջին ախտանշանների ժամանակ

21:58 • 09/10

Առողջական 5 խնդիր, որոնցից կարելի է ազատվել կիտրոնի հյութի միջոցով

19:02 • 09/10

Սպիտակուցային դիետա. ընդամենը 2 շաբաթում ավելորդ քաշից ազատվելու լավագույն միջոցը

16:07 • 09/10

Երեխաների մոտ մենինգիտի առաջացման պատճառները, հիմնական ախտանշաններն ու բարդությունները

13:14 • 09/10

Ընդամենը մեկ մթերք, որը կօգնի պահպանել բոլոր կենսական նշանակություն ունեցող օրգանների առողջությունը

22:00 • 06/10

Ձվարանի կիստաների առկայության 9 ախտանշան

21:20 • 06/10

Գլխուղեղի կաթվածի տեսակները, ախտանշաններն ու կանխարգելման լավագույն միջոցները

19:50 • 06/10

Պարզ ու արդյունավետ միջոցներ, որոնք կօգնեն ազատվել աչքերի տակի մուգ շրջանակներից ու այտուցներից

19:00 • 06/10

Ոտքերի և ձեռքերի թմրածության առաջացման պատճառներն ու դրա դեմ պայքարող ժողովրդական միջոցներ

21:02 • 05/10

Արդյունավետ դիետա 7 օրում 10 կգ ավելորդ քաշից ազատվելու համար

20:11 • 05/10

Որոնք են «գինեկոլոգիական» քաղցկեղի հիմնական ախտանշանները

19:32 • 05/10

8 ախտանշան, որոնք կարող են պայմանավորված լինել օրգանիզմում էստրոգենի ցածր մակարդակով

19:26 • 05/10

Ականջաբորբը (օտիտ) երեխաների մոտ. ախտանշաններն ու բուժումը

22:19 • 04/10

Ինչով են պայմանավորված դաշտանային ցավերը և ինչպես կարելի է մեղմել տհաճ զգացողությունները

21:00 • 04/10

Պարզ խորհուրդներ արյան շրջանառությունը բարելավելու համար

20:10 • 04/10

Ինչ հիվանդությունների մասին կարող են «պատմել» եղունգները

19:00 • 04/10

Ինչով կարող են պայմանավորված լինել գլխի տարբեր հատվածների մշտական ցավերը

22:10 • 03/10

Գինեկոլոգիական հիվանդությունների ախտանշաններն ու խորհուրդներ՝ դրանցից ազատվելու և պաշտպանվելու համար

21:15 • 03/10

Առաջին օգնություն երեխաների շնչուղիների մասնակի կամ լրիվ խցանման ժամանակ. ցուցումներ, որ պետք է իմանա յուրաքանչյուր ծնող

20:46 • 03/10

Որոնք են արյունատար անոթներում թրոմբների առաջացման հիմնական պատճառներն ու ախտանշանները

20:41 • 03/10

8 պատճառ, որոնցով կարող են պայմանավորված լինել մեջքի ցավերը

20:40 • 03/10

Դիետա՝ ընդամենը 10 օրում 4 կգ ավելորդ քաշից ազատվելու համար

20:40 • 03/10

Երակների վարիկոզ լայնացման բուժման համար ամենաարդյունավետ 10 բնական միջոցները

20:39 • 03/10

Պրոստատիտի(շագանակագեղձի բորբոքում) զարգացման պատճառները, ախտանշաններն ու  բուժումը

21:38 • 01/10

Քաղցկեղի մետաստազ. առաջացման պատճառներ, բուժման և կանխարգելման միջոցները

21:30 • 01/10

Մեկշաբաթյա դիետա, որը կօգնի շատ արագ ազատվել ավելորդ կիլոգրամներից

21:08 • 01/10

Ինչ պետք է ուտեն կանայք 40 տարեկանից հետո՝ առողջությունն ու գեղեցկությունը պահպանելու համար

20:01 • 01/10

Ստամոքսի քաղցկեղի մասին վկայող ախտանշաններ, որոնք ոչ մի դեպքում չի կարելի անտեսել

19:34 • 01/10

Որոնք են բերանի տհաճ հոտի առաջացման ամենատարածված պատճառները

22:10 • 29/09

10 կողմնակի «ազդանշան», որոնք կարող են քաղցկեղի առկայության նշան լինել

21:21 • 29/09

Կարտոֆիլային դիետաներ, որոնց օգնությամբ հնարավոր է 1 օրում ազատվել 0.5 կգ ավելորդ քաշից

20:00 • 29/09

Հեշտ պատրաստվող կոլագենային դիմակ՝ երիտասարդ, թարմ ու հարթ մաշկ ունենալու համար

19:34 • 29/09

Ուղիղ աղիքի ճաքի առաջացման պատճառները ախտանշաններն ու բուժումը

19:00 • 29/09

9 միջոց նյութափոխանակությունն արագացնելու և ճարպերն ավելի արագ այրելու համար

17:40 • 29/09

Մակաբույծներով վարակվածության 10 ախտանաշաններն ու դրանցից ազատվելու լավագույն բուսական միջոցները

22:10 • 28/09

Ինչ չի կարելի անել «կրիտիկական օրերին». փաստեր, որ պետք է իմանա յուրաքանչյուր կին

21:29 • 28/09

Ճարպերն այրող լավագույն դիետաներից մեկը. հատուկ սննդակարգ՝ ավելորդ կիլոգրամներից ազատվելու համար

20:40 • 28/09

Դիմակ՝ մազերը սնուցելու և դրանց աճը խթանելու համար

19:05 • 28/09

Լյարդի ճարպակալման ախտանշաններն ու 5 բնական միջոց՝ այս խնդրից ազատվելու համար

19:03 • 28/09

Սխալներ, որոնք մարդիկ հաճախ թույլ են տալիս դեղամիջոցներ ընդունելիս

18:52 • 28/09

4 անչափ կարևոր հանքանյութ՝ վահանաձև գեղձի առողջությունը պահպանելու համար

18:47 • 28/09

Ինչ լուրջ հիվանդությունների ախտանշան կարող է լինել ականջներում լսվող աղմուկը

20:49 • 27/09

7 խորհուրդ մամոլոգից, որոնք կօգնեն պահպանել կրծքի առողջությունը

20:13 • 27/09

Արյան բարձր ճնշումն իջեցնող 19 արդյունավետ ժողովրդական բաղադրատոմս

19:18 • 27/09

Ինչպես է արյան խումբն ազդում մարդու կենսակերպի ու բնավորության վրա. 5 հետաքրքիր փաստ արյան խմբերի մասին

18:53 • 27/09

Առավել հաճախ տղամարդկանց մոտ հանդիպող քաղցկեղի 5 տեսակ և դրանց ախտանշանները

22:05 • 26/09

Կակաոյով դիմակ՝ մաշկը երիտասարդացնելու և կնճիռներից ազատվելու համար

20:55 • 26/09

Ինչպե՞ս է ջուրն օգնում ազատվել ավելորդ քաշից

20:15 • 26/09

Հղիության վաղ փուլերում որովայնի ստորին հատվածի ցավերի առաջացման պատճառները

19:04 • 26/09

Երեխաների մոտ ծուռթաթության առաջացման պատճառները․ որ դեպքերում է անհրաժեշտ դիմել բժշկի

18:51 • 26/09

Ինչ է օստեոխոնդրոզը, որոնք են դրա առաջացման պատճառներն ու բուժման միջոցները

18:36 • 26/09

Մաստոպաթիայի(կրծքագեղձի բարորակ հիվանդություն) զարգացման փուլերն ու ախտանշանները

22:15 • 25/09

Մարմնի տարբեր հատվածներում սնկային վարակի(դերմատոմիկոզ) առաջացման պատճառները, ախտանշանները, բուժումն ու կանխարգելումը

21:50 • 25/09

Մկանուռուցքի (միոմա) առաջացման պատճառներն ու ախտանշանները

21:00 • 25/09

Բնական դեղամիջոց՝ հոդացավերը մեղմելու և ռևմատիզմը բուժելու համար

20:15 • 25/09

6 խորհուրդ՝ գեղեցիկ ու հարթ որովայն ունենալու և ավելորդ ճարպաշերտերից ազատվելու համար

19:20 • 25/09

Որոնք են խոսքի խանգարման տեսակները և որ հիվանդությունների դեպքում են դրանք առաջանում

18:39 • 25/09

Երեխայի զարգացման օրացույցը. ինչ է կարողանում մինչև մեկ տարեկան երեխան

18:23 • 25/09

Ի՞նչ է քաղցկեղը, ինչպե՞ս է այն առաջանում ու տարածվում և ինչով է տարբերվում բարորակ ուռուցքից

22:12 • 24/09

Որոնք են չիչխանի (облепиха) ամենաօգտակար հատկությունները

21:12 • 24/09

Կրծքագեղձի կիստայի տեսակները, դրա առաջացման պատճառները, ախտանշաններն ու բուժման եղանակները

20:19 • 24/09

Ախտանշաններ, որոնք վկայում են գլխուղեղի կաթվածի առաջացման բարձր հավանականության մասին

19:20 • 24/09

3 մթերքից բաղկացած դիետա, որի շնորհիվ հնարավոր է մեկ շաբաթում ազատվել 7 կգ ավելորդ քաշից

18:54 • 24/09

Առավոտյան անհանգստացնող գլխացավի առաջացման հիմնական պատճառները

22:10 • 22/09

Ստամոքսի ցավերի առաջացման 10 հիմնական պատճառ

21:12 • 22/09

Գինեկոլոգիական հիվանդություններն ու միզասեռական համակարգի ախտաբանությունները

20:28 • 22/09

Դիետա, որի շնորհիվ հնարավոր է 14 օրում ազատվել 11 կգ ավելորդ քաշից

19:53 • 22/09

Դեղաբույսեր, որոնք կօգնեն բուժել շաղկապենաբորբը (կոնյունկտիվիտ)

19:32 • 22/09

Ինչ կարող են ասել մարդու ոտքերին ի հայտ եկած խնդիրները նրա սրտանոթային համակարգի և վահանաձև գեղձի առողջության մասին

19:20 • 22/09

Ինչ է ներգանգային բարձր ճնշումը, որոնք են դրա ախտանշանները և ինչ կարող է անել մարդն այս խնդրից ազատվելու համար

22:20 • 21/09

Ըմպելիք, որը կօգնի ընդամենը 7 օրում ազատվել որովայնի հատվածի ճարպաշերտերից

20:08 • 21/09

Որ դեպքերում է արտադրությունը պտուկից համարվում նորմալ և որ դեպքերում՝ ոչ. պաթոլոգիկ արտադրությունների հնարավոր պատճառները

20:05 • 21/09

Ինչու՞ է առաջանում բերանի չորությունը և ինչպես ազատվել դրանից

20:01 • 21/09

Արգանդի վզիկի քաղցկեղի առաջին ախտանշաններն ու գործոններ, որոնք կարող են նպաստել դրա զարգացմանը

19:10 • 21/09

Ինչպես հասկանալ երեխաների «լեզուն». ինչ են նշանակում փոքրիկների այս կամ այն արարքները

19:06 • 21/09

Ինչու է թրթռում աչքը. պատճառներ ու հիվանդություններ, որոնք առաջացնում են կոպերի կծկում